Rozporządzenie (UE) 2026/1047 ustanawia Unijną Pulę Talentów (EU Talent Pool) – pierwszą unijną platformę zaprojektowaną specjalnie w celu kojarzenia pracodawców z państw członkowskich z osobami poszukującymi pracy, które mieszkają poza UE i posiadają kwalifikacje w zawodach deficytowych. Udział państw członkowskich jest dobrowolny, a sama platforma nie przyznaje prawa do uzyskania pozwolenia na pracę, wizy ani prawa pobytu.
W sektorze transportu publicznego rozporządzenie ma szczególne znaczenie, ponieważ kierowcy autobusów i tramwajów, sklasyfikowani w kodzie ISCO-08 8331, zostali wyraźnie uwzględnieni w unijnym wykazie zawodów deficytowych. Znajdują się w nim również mechanicy pojazdów silnikowych i osoby zajmujące się ich naprawą (7231), a także przedstawiciele kilku zawodów technicznych, które mogą mieć znaczenie dla operatorów transportu publicznego.
potencjalnie wartościowy nowy kanał rekrutacji dla operatorów zmagających się z utrzymującym się niedoborem kierowców. Jego praktyczna przydatność będzie jednak w dużej mierze zależeć od udziału poszczególnych państw członkowskich, krajowych procedur imigracyjnych, uznawania i weryfikacji kwalifikacji oraz uprawnień do kierowania pojazdami, wymogów językowych i szkoleniowych, a także czasu potrzebnego na przygotowanie kandydatów do rozpoczęcia pracy.
Najważniejsze postanowienia
A. Ustanawia się platformę informatyczną, aby ułatwić rekrutację osób poszukujących pracy z państw trzecich
Osoby te będą mogły tworzyć profile zawierające informacje o ich kwalifikacjach, doświadczeniu, umiejętnościach i znajomości języków. Pracodawcy z państw członkowskich uczestniczących w inicjatywie będą mogli przeszukiwać profile kandydatów, natomiast osoby poszukujące pracy będą mogły wyszukiwać kwalifikujące się oferty zatrudnienia.
Zautomatyzowane narzędzie będzie proponować dopasowania na podstawie umiejętności, kwalifikacji, doświadczenia i dostępności kandydatów.
B. Kierowcy autobusów i tramwajów zostali wyraźnie uwzględnieni
Załącznik do dokumentu OJ_L_202601047_EN_TXT.pdf zawiera następujące pozycje:
- 8331 – Kierowcy autobusów i tramwajów – zawód uwzględniony w unijnym wykazie zawodów deficytowych.
- 7231 – Mechanicy pojazdów silnikowych i osoby zajmujące się ich naprawą.
- 7412 – Elektromechanicy i monterzy urządzeń elektrycznych.
- 3113 – Technicy elektronicy i elektrotechnicy.
- 2142 – Inżynierowie budownictwa.
- 2151 – Inżynierowie elektrycy.
- 2144 – Inżynierowie mechanicy.
- 3115 – Technicy mechanicy.
C. Państwa członkowskie mogą przystąpić do inicjatywy lub z niej zrezygnować
Udział państw członkowskich jest dobrowolny. Ponadto państwa uczestniczące mogą dodawać zawody do unijnego wykazu lub usuwać je z niego, uwzględniając krajowe lub regionalne potrzeby rynku pracy. Stanowi to istotne ograniczenie operacyjne: uwzględnienie kierowców autobusów i tramwajów w unijnym załączniku nie gwarantuje, że operatorzy we wszystkich państwach członkowskich będą mogli rekrutować kierowców za pośrednictwem puli talentów.
D. Mechanizm kojarzenia kandydatów z pracodawcami, a nie prawo do imigracji
Skuteczne dopasowanie kandydata do oferty pracy nie gwarantuje uzyskania wizy, zezwolenia na pracę ani zezwolenia na pobyt. Nadal obowiązują krajowe przepisy imigracyjne, a państwa członkowskie zachowują kontrolę nad wielkością przyjmowanej migracji. Państwa członkowskie mogą jednak ustanawiać przyspieszone procedury imigracyjne dla kandydatów wybranych za pośrednictwem puli talentów.
E. Uznawanie kwalifikacji pozostaje przede wszystkim w gestii państw członkowskich
Uznawanie lub weryfikacja kwalifikacji i umiejętności może wymagać przeprowadzenia procedur przewidzianych w prawie krajowym. Na profilu kandydata można zamieścić informację o jego udziale w partnerstwie na rzecz talentów (Talent Partnership). Taka informacja nie stanowi jednak formalnego uznania kwalifikacji.
F. Wzmocnione zabezpieczenia dotyczące uczciwej rekrutacji
Pracodawcy uczestniczący w inicjatywie muszą przestrzegać:
- unijnego i krajowego prawa pracy;
- obowiązujących układów zbiorowych pracy;
- przepisów dotyczących zakazu dyskryminacji;
- wymogów związanych z uczciwą rekrutacją;
- zasad ochrony przed wyzyskiem i handlem ludźmi.
fot. Pixabay
