EnglishFrenchGermanPolishRussian

Biuletyn Komunikacji Miejskiej nr 160 (maj 2021)

Nasza branża stoi obecnie przed szeregiem poważnych wyzwań. Najważniejszym z nich jest zabieganie o powrót pasażerów do środków transportu publicznego po trudnym okresie pandemii. I rzeczywiście, wszędzie gdzie to tylko możliwe, Izba Gospodarcza Komunikacji Miejskiej podkreśla, że konieczne jest przywrócenie zaufania do bezpieczeństwa w komunikacji miejskiej, szczególnie, że było ono często podważane nieodpowiedzialnymi wypowiedziami w przestrzeni medialnej. Ta utrata zaufania nie jest bowiem zawiniona przez sam transport publiczny. Pasażerowi dobrze oceniają starania przewoźników transportu publicznego dotyczące podniesienia poziomu epidemicznego w pojazdach.

Okres – jak nam się na dzień dzisiejszy wydaje – wychodzenia z pandemii zbiega się z innymi, niezmiernie ważnymi zdarzeniami dla transportu miejskiego, którymi są przyjęcie Krajowego Planu Odbudowy (KPO) oraz ustalanie szczegółów innych projektów stanowiących zaplecze finansowania w nowej perspektywie budżetu Unii. Polityka Unii Europejskiej jednoznacznie wskazuje transport – obok energetyki –  za jedno z najwrażliwszych ogniw gospodarki w procesie transformacji przemysłowej współczesnych czasów. Daje przy tym efektywne narzędzia finansowania inwestycji w tym zakresie. Czy jednak osiągniemy trwałą zmianę wymieniając jedynie tabor na zeroemisyjny, co wydaje się sugerować KPO? Powiedzmy szczerze: jeśli wspólnie nie zmienimy zachowań komunikacyjnych naszych rodaków, to nowe, ultra kosztowne autobusy wodorowe będą jeździć prawie puste. Za to po zatłoczonych ulicach naszych miast będzie jeździć więcej używanych samochodów sprowadzonych z Zachodu!

Kryzys w komunikacji podmiejskiej i regionalnej pokazuje nam, jak konieczne są szybkie zmiany legislacyjne w zakresie organizacji transportu publicznego w kraju. Problemy dotyczą nie tyle samej komunikacji miejskiej, ale bardziej jej styku z komunikacją regionalną, kolejową czy dalekobieżną. W niniejszym „Biuletynie” opisujemy szerzej tematykę tych zależności, przywołując przykład niemieckiego związku komunikacyjnego ZVON, działającego na pograniczu Czech i Polski, jako przykładu wzorcowego zintegrowania komunikacji publicznej różnego zasięgu. Bez zmian legislacyjnych taka integracja w polskich warunkach nie jest możliwa.

Więcej o potrzebie zmian legislacyjnych będziemy rozmawiać na Kongresie Organizatorów i Operatorów Transportu Publicznego w dniu 24 czerwca 2021 r. w Warszawie, na który serdecznie zapraszam. Mamy nadzieję, że tym eventem powrócimy do naszej normalnej izbowej działalności w pełnym wymiarze!

 

Spis treści

Transformacja transportu publicznego w Polsce

JAK TRANSFORMOWAĆ TRANSPORT PUBLICZNY W POLSCE?

Przyjęcie nowych priorytetów w polityce unijnej, które przekładają się na perspektywę budżetową 2021-2027 oraz rozdanie funduszy europejskich są okazją do szerszej debaty na temat priorytetów w transformacji transportu w Polsce. W artykule zebrano uwagi zgłoszone przez IGKM w trakcie konsultacji nad KPO (Krajowym Planem Odbudowy) oraz innymi dokumentami, takimi jak Program FEnIKS (Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko).

Czego oczekujemy od nowej ustawy o publicznym transporcie zbiorowym?

Konieczne jest ponowne otwarcie dyskusji o nowej ustawie o publicznym transporcie zbiorowym. Priorytetem – istotnym również dla branży komunikacji miejskiej – powinna być walka z wykluczeniem komunikacyjnym, w tym również z regresem transportu publicznego w małych miastach. Jednak równie ważnym, a zaniedbywanym problemem jest wprowadzenie skutecznych mechanizmów integracji komunikacji miejskiej z pozostałymi formami publicznego transportu zbiorowego.

Nowa formuła organizacji publicznego transportu zbiorowego na poziomie regionalnym

Podczas dyskusji o koniecznej zmianie ustawy o publicznym transporcie zbiorowym niemal wszyscy zgadzają się co do tego, że musi ona dotknąć problemu – skrajnie zaniedbanej w naszym kraju – komunikacji regionalnej. Bardzo słabe i niedoinwestowane przedsiębiorstwa PKS w większości przypadków oferują niski standard usług, zarówno pod względem przestarzałego taboru, jak i niewystarczającej oferty przewozowej. O tym, że może być inaczej, świadczy przykład Komunikacji Beskidzkiej S.A. (dawniej PKS w Bielsku-Białej), operatora realizującego zlecenia nowego organizatora: Beskidzkiego Związku Powiatowo-Gminnego. Z punktu widzenia branży komunikacji miejskiej rodzi się pytanie o jej funkcjonowanie na styku organizatora i operatora komunikacji miejskiej z organizatorami i operatorami miejskimi – w tym przypadku z Bielska-Białej i Czechowic-Dziedzic.

Związek ZVON – w poszukiwaniu wzorcowego przykładu integracji transportu zbiorowego

W dyskusji na temat koniecznych zmian w ustawie o publicznym transporcie zbiorowym, jaka rozpoczęła się niedawno, pojawiła się kwestia integracji systemów transportowych. W poprzednim numerze „Biuletynu Komunikacji Miejskiej” dużo miejsca poświęciliśmy komunikacji podmiejskiej, w której jesteśmy właśnie świadkami niepożądanych procesów dezintegracji na styku z komunikacją miejską.

Jak doskonale może funkcjonować zintegrowany system komunikacji miejskiej, regionalnej, a nawet międzynarodowej, obejmujący zarówno połączenia autobusowe, jak i kolejowe, a nawet prywatną kolej wąskotorową, widzimy na przykładzie związku komunikacyjnego ZVON, obejmującego obszar na zachód od Nysy Łużyckiej, przy trójstyku granic Niemiec, Polski i Czech. Z punktu widzenia pasażerów jest to wzorcowy przykład zorganizowania systemu transportu publicznego w całym regionie.

 

 

Komunikacja miejska w obliczu pandemii koronawirusa

Transport publiczny w czasie pandemii COVID-19 – raport z wyników badań

4 marca 2021 r. minął rok od pojawienia się w Polsce pierwszego przypadku COVID-19. Za sprawą pandemii koronawirusa świat zmienił się nie do poznania. Niespotykanej dotąd transformacji uległy także, niemalże z dnia na dzień, zachowania komunikacyjne pasażerów transportu publicznego. W listopadzie ub.r. autorzy przeprowadzili wśród nich badania ankietowe, których celem było scharakteryzowanie, jak zmieniły się potrzeby, motywacje i podejmowane decyzje transportowe.

 

Systemy biletowe

Systemy poboru opłat za przejazdy – krótka analiza i wskazówki

Całkiem spora grupa organizatorów i operatorów komunikacji miejskiej zastanawia się obecnie nad wprowadzeniem zmian w systemie dystrybucji biletów, analizując różne możliwości. Jest to poniekąd efektem pandemii koronawirusa, która zmieniła zachowania pasażerów transportu publicznego, także te dotyczące płatności za przejazdy. Ale ma też związek z planowaniem wykorzystania funduszy, które będą dostępne w ramach nowej perspektywy budżetu UE. Autor artykułu stara się odpowiedzieć pokrótce na związane z tą kwestią pytania, które są kierowane do Izby.

 

Tabor w transporcie miejskim

Autobusy gazowe odpowiedzią na problemy smogowe polskich miast

Smog, szczególnie w okresie grzewczym, to bardzo duży problem dla mieszkańców większości polskich miast. Jednym z jego głównych składników są pyły zawieszone PM, których źródłem są nie tylko domowe piece, ale również transport miejski oparty w Polsce głównie na oleju napędowym. Miejscy przewoźnicy, dostosowując się do nowych norm i wytycznych stawianych przez Unię Europejską, inwestują coraz częściej we flotę autobusów gazowych, które nie tylko są tańsze w eksploatacji, ale przede wszystkim – ekologiczne i spełniające wyśrubowane europejskie normy.

 

 

Infrastruktura transportu szynowego

Koncepcja budowy i utrzymania sieci tramwajowej w formule partnerstwa publiczno-prywatnego w Krakowie jako alternatywny sposób pozyskania środków na rozwój transportu publicznego

Nowy, ok. 4,5-kilometrowy odcinek Krakowskiego Szybkiego Tramwaju do Mistrzejowic to pierwsza tak duża miejska inwestycja transportowa w Polsce, która jest realizowana w formule partnerstwa publiczno-prywatnego (PPP). Niezbyt popularny dotąd model finansowania okazuje się obiecującą alternatywą dla samorządów, chcących rozwijać front inwestycyjny bez wpływu na wskaźnik zadłużenia.

Nietypowe tymczasowe rozwiązanie torowe w Poznaniu

 Aktualna perspektywa unijna obfituje w ogromną liczbę zadań związanych z budową i modernizacją linii tramwajowych w całej Polsce. W Poznaniu należy do nich m.in. budowa trasy tramwajowej na Naramowice czy modernizacja ul. Wierzbięcice. O ile te dwa zadania nie wpływają w sposób istotny na możliwość kształtowania układu komunikacyjnego miasta, to rozpoczęta w 2020 r. przebudowa Ronda Rataje oraz startujący właśnie kolejny etap Programu Centrum już tak. Właśnie przy przebudowie tego odcinka trasy tramwajowej zastosowano nowoczesne rozwiązanie – tymczasowy tor nakładkowy, który połączył dwa niezależne od siebie odcinki torowisk tramwajowych.

 

 

Promocja transportu miejskiego

Zabytkowy tramwaj w Bytomiu świadkiem wielkich zmian

Są niskopodłogowe, wygodne, klimatyzowane; mają wiele udogodnień dla pasażerów, których mogą jednorazowo zabrać nawet ponad dwustu; mają elektroniczne systemy informacji pasażerskiej i bezprzewodowy Internet dzięki wi-fi. A jednak to nie nowe tramwaje są obiektem zachwytów i powodem, dla którego miłośnicy techniki komunikacyjnej podróżują na Śląsk nawet przez pół świata. Tym magnesem są historyczne wagony typu N, kursujące w Bytomiu, na najkrótszej w Polsce linii tramwajowej.

 

Pasażerowie transportu publicznego

Pasażer z autyzmem

2 kwietnia obchodziliśmy Światowy Dzień Autyzmu, a cały miesiąc stał się okazją do przekazywania wiedzy o autyzmie i przeciwdziałania dyskryminacji osób będących w spektrum autyzmu oraz ich rodzin. Również i nasze komunikacyjne środowisko szerzej przyłączyło się do tych działań. Wielu organizatorów i operatorów zamieściło specjalnie przygotowany spot pod hasłem „Nie oceniaj. Każdy ma swoje K2” Fundacji Autyzm Up i Andrzeja Bargiela.

Celem poniższego artykułu jest poszerzenie wiedzy o osobach w spektrum autyzmu – szczególnie w kontekście tego, że są one również pasażerami komunikacji miejskiej. Uzupełnieniem artykułu jest list od takiej osoby do prowadzących pojazdy komunikacji miejskiej w ulotce dołączonej do „Biuletynu” oraz w linku:      www.igkm.pl/ftp/list.pdf

 

Zagadnienia prawne

NALICZANIE OPŁAT ZA KORZYSTANIE ZE ŚRODOWISKA W ODNIESIENIU DO ŚRODKÓW DEZYNFEKCYJNYCH UŻYWANYCH PRZEZ SPÓŁKI KOMUNIKACJI MIEJSKIEJ DLA OCHRONY ŻYCIA I ZDROWIA PASAŻERÓW

W marcu tego roku całe nasze środowisko zelektryzowane zostało informacją, że w zaleceniach pokontrolnych w jednej z kontrolowanych firm przewozowych zwrócono uwagę na nieodprowadzanie opłat z tytułu ochrony środowiska za używanie w pojazdach środków dezynfekujących. Wzbudziło to nasze zdumienie, gdyż w ten sposób najbardziej poszkodowani staliby się ci operatorzy, którzy najenergiczniej wdrożyli środki walki z zagrożeniem pandemicznym w środkach komunikacji miejskiej. Ta kontrowersyjna i zaskakująca informacja spowodowała zamówienie ekspertyzy prawnej w tym zakresie. Pełny tekst ekspertyzy z dnia 29.03.2021 r. publikujemy poniżej z zachowaniem oryginalnego numerowania akapitów.

 

 

Ustawienia prywatności
Izba Gospodarcza Komunikacji Miejskiej szanuje prawo użytkowników do prywatności.
Gromadzone, w dziennikach logów, dane są wykorzystywane do:
1. utrzymania sesji Użytkownika (po zalogowaniu),
2. celów statystycznych.
Zebrane dane nie są udostępniane osobom trzecim.